स्याङ्जाको यो गाउँले सन् २००१ मा प्याटा गोल्ड अवार्ड जित्यो। पालैपालो पाहुना राख्ने यसको तरिका अहिले पनि धेरै होमस्टेले अपनाउँछन्।
स्याङ्जा, १ मंसिर २०८३ ।
नेपालको गाउँ पर्यटन कहाँबाट सुरु भयो भनेर सोध्दा धेरैले स्याङ्जाको गुरुङ गाउँ सिरुबारीको नाम लिन्छन्। इसिमोडको अध्ययनले यसलाई "नेपालको पहिलो गाउँ पर्यटन उत्पादन" भनेको छ भने नेपाली सञ्चारमाध्यमले यसलाई दक्षिण एसियाकै पहिलो सामुदायिक होमस्टे भनेका छन्। स्रोतअनुसार विवरण फरक भए पनि यस गाउँको प्रभावमा भने कसैको विमति छैन।
सुरुवात कसरी भयो
इसिमोडको अध्ययनले सिरुबारीमा गाउँ पर्यटन सन् १९९७ मा सुरु भएको बताएको छ। द राइजिङ नेपालले भने यसको सुरुवात सन् १९९८ मा भएको र यसको श्रेय स्वर्गीय क्याप्टेन रुद्रमान गुरुङलाई दिएको छ, जसले सन् १९७८ मै यो सोच बनाएका थिए। नेपाल पर्यटन बोर्डका अनुसार गाउँले सन् २००१ मा सम्पदा र संस्कृति विधामा प्याटा गोल्ड अवार्ड जितेको थियो।
बसाइ कसरी हुन्छ
यहाँ पाहुनाले घर रोज्न पाउँदैनन्। नेपाल पर्यटन बोर्डका अनुसार गाउँको पर्यटन विकास तथा व्यवस्थापन समितिले पाहुनालाई पालैपालो परिवारमा पठाउँछ। इसिमोडको अध्ययनमा सामान्य कार्यक्रम यस्तो छ: गाउँ घुमाइ, बिहानै थुम्रो डाँडामा उक्लेर हिमाल दृश्य, साँझ सांस्कृतिक कार्यक्रम र नाच, अनि घरबेटीसँगै खाना।
द राइजिङ नेपालका अनुसार यहाँका घर ढुङ्गाका भित्ता र स्लेटका छानाका छन्, र थुम्रो डाँडाको धरहराबाट अन्नपूर्ण, धौलागिरि र माछापुच्छ्रे देखिन्छन्। पाहुनालाई परम्परागत बाजा र मालाले स्वागत गरिन्छ।
कसरी पुग्ने
द राइजिङ नेपालका अनुसार पोखराबाट सिद्धार्थ राजमार्ग हुँदै २० किलोमिटर दक्षिण नागडाँडासम्म पुगेर त्यहाँबाट करिब १५ किलोमिटर पश्चिम लाग्नुपर्छ।
अहिलेको चुनौती
धेरै पहाडी गाउँजस्तै सिरुबारीबाट पनि परिवार बसाइँ सरेका छन्। महामारीपछिको अवस्थाबारे काठमाडौं पोस्टले यस क्षेत्रका होमस्टे पर्यटक फर्किने पर्खाइमा रहेको लेखेको थियो। पाहुना राख्ने घरको सङ्ख्या वर्षौंदेखि स्रोतअनुसार फरक फरक छ, जसले गाउँ कति बदलिएको छ भन्ने पनि देखाउँछ।


